Η μυοκυμία είναι μια κατάσταση των μυών που μπορεί να εκδηλωθεί σε διάφορες μυϊκές ομάδες του σώματος, όπως τα δάχτυλα ή τα βλέφαρα.
Στην συγκεκριμένη περίπτωση θα επικεντρωθούμε στην μυοκυμία βλεφάρων. Λίγοι γνωρίζουν αυτόν τον ορισμό, ωστόσο όλοι έχουμε αισθανθεί κάποιες φορές αυτό το ενοχλητικό ακούσιο πετάρισμα των βλεφάρων.
Η ενοχλητική αυτή κατάσταση – που μοιάζει αρκετά με τικ – είναι (συνήθως) κάτι παροδικό και αρκετά έντονο, που όμως μπορεί και να υποδηλώνει την ύπαρξη κάποιας κινητικής διαταραχής ή ακόμα και κάποιας νευρολογικής διαταραχής !
Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά τι είναι και πώς εκδηλώνεται αυτή η κατάσταση …
Τι είναι η μυοκυμία βλεφάρων ;
Επισκόπηση
Η πιο συνήθης μορφή μυοκυμίας προσώπου είναι αυτή των βλεφάρων. Κατά την κατάσταση αυτή ο μυς που είναι υπεύθυνος για το άνοιγμα και το κλείσιμο των βλεφάρων επηρεάζεται και αρχίζει να συσπάται ανεξέλεγκτα.
Αν και πρόκειται για προσωρινή συνήθως κατάσταση, προτείνεται φαρμακευτική αγωγή για την ταχύτερη αντιμετώπισή της.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Η μυοκυμια συχνοτερα εμφανιζεται στο ανω βλεφαρο, αν και δεν ειναι απιθανη η εμφανιση της και στο κατω βλεφαρο !
Στους πιο πολλούς ανθρώπους οι σπασμοί αυτοί είναι αρκετά ήπιας έντασης και η αίσθησή τους είναι σαν ένα μικρό τίναγμα του βλεφάρου.
Υπάρχουν όμως και σοβαρότερες περιτπώσεις μυοκυμίας, κατά τις οποίες ο ασθενής εμφανίζει πολύ έντονο σπασμό. Ο σπασμός αυτός μπορεί να είναι τόσο ισχυρός μάλιστα ώστε τα δύο βλέφαρα να κλείνουν εντελώς. Η περύπτωση αυτή έχει την ονομασία “βλεφαροσπασμός”.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Οι σπασμοι της μυοκυμιας συνηθως εμφανιζονται καθε μερικα δευτερολεπτα, ενω η διαρκεια τους μπορει να ειναι απο 1 εως 2 λεπτα !
Για πόσο διάστημα κρατούν αυτοί οι σπασμοί ;
Η απάντηση στην ερώτηση αυτή δεν είναι ακριβής. Οι σπασμοί της μυοκυμίας μπορεί να κρατήσουν μερικά λεπτά ή ακόμα και ολόκληρες ημέρες (σταματώντας και ξαναξεκινώντας ανά διαστήματα).
Υπάρχουν άτομα που δεν μπόρεσαν να αντιμετωπίσουν τις συσπάσεις για εβδομάδες ολόκληρες ή ακόμα και για μήνες !
Είναι επικίνδυνη η μυοκυμία ;
Αν και πρόκειται για μια ανώδυνη κατάσταση που δεν ενέχει κάποιον σοβαρό κίνδυνο για την υγεία και τον οργανισμό, ωστόσο είναι μια πολύ ενοχλητική κατάσταση που εξαντλεί και εκνευρίζει τον παθόντα.
Πολλοί βέβαια προτιμούν την αντιμετώπιση χωρίς φαρμακευτική βοήθεια, ωστόσο σε κάποιες πιο έντονες περιπτώσεις η φαρμακευτική αντιμετώπιση της κατάστασης είναι επιβεβλημένη !
Υπάρχει περίπτωση να δημιουργήσει επιπλοκές ;
Σε σπάνιες περιπτώσεις, οι βλεφαρικοί αυτοί σπασμοί, μπορεί να αποτελούν προάγγελο μιας πιο σοβαρής κατάστασης ! Συγκεκριμένα μυϊκοί σπασμοί του προσώπου γενικότερα ή άλλες κινήσεις ακούσιες και ανεξέλεγκτες μπορεί να είναι σημάδι μιας χρόνιας διαταραχής.
Είναι λοιπόν καλό – αν και στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για μια ακίνδυνη κατάσταση – αν δεις να επιμένουν οι σπασμοί να επισκεφτείς έναν ειδικό γιατρό για να εξετάσει ενδελεχώς την κατάσταση.
Τί προκαλεί αυτές τις συσπάσεις των βλεφάρων ;
Τις περισσότερες φορές οι σπασμοί αυτοί εμφανίζονται εντελώς ξαφνικά και απροειδοποίητα, χωρίς καμία προφανή αιτία !
Επειδή μάλιστα δεν πρόκειται στην πλειοψηφία τους για σοβαρά επεισόδια, συνήθως οι πάσχοντες δεν μπαίνουν καν στην διαδικασία να αναλύσουν τους λόγους που οδήγησαν στην εμφάνιση του περιστατικού. Πολύ γρήγορα οι μυϊκοί σπασμοί υποχωρούν και τα άτομα επιστρέφουν στην φυσιολογική τους κατάσταση.
Ωστόσο αυτοί οι σπασμοί κάπου θα πρέπει να οφείλονται …
Ο σφιγκτήρας του βλεφάρου (ο μυς δηλαδή που ελέγχει την κίνηση του βλεφάρου) αρχίζει ξαφνικά να εμφανίζει έντονη και σπασμωδική κίνηση. Γιατί ;;;
ΠΡΟΣΟΧΗ : Τις περισσοτερες φορες αυτο ειναι αποτελεσμα εντονου αγχους ή καταναλωσης μεγαλης ποσοτητας καφεϊνης σε ημερησια βαση !
Οι συσπάσεις μετά από λίγο υποχωρούν και δεν είναι απαραίτητη η εφαρμογή φαρμακευτικής αγωγής.
Ωστόσο υπάρχουν και οι άλλες περιπτώσεις, που οι σπασμοί εξακολουθούν για μεγάλα διαστήματα (συνεχόμενοι ή διαλειμματικοί), και τότε απαιτούν πιο σοβαρή αντιμετώπιση. Συνίσταται η επίσκεψη σε έναν καλό οφθαλμίατρο για τη διάγνωση της κατάστασης, ο οποίος εν συνεχεία – ανάλογα με το περιστατικό – θα ορίσει και την θεραπευτική γραμμή !
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Σε ορισμενες περιπτωσεις η μυοκυμια μπορει να οφειλεται ακομα και σε ξηροφθαλμια. Αυτο συμβαινει επειδη η ξηροφθαλμια προκαλει εναν δευτερογενη σπασμο στα βλεφαρα … που θυμιζει πολυ τικ !
ΠΡΟΣΟΧΗ : Σε πολυ σπανιες περιπτωσεις, η μυοκυμια, μπορει να διαρκει για εξαιρετικα μεγαλα χρονικα διαστηματα. Οπως ειπαμε ηδη, αν και προκειται για ακινδυνη κατασταση, ειναι ακρως ενοχλητικη ! Σε αυτες τις περιπτωσεις ο γιατρος μπορει να συστησει στον ασθενη την εφαρμογη botox στην πασχουσα περιοχη ! Τα αποτελεσματα ειναι συνηθως πολυ ικανοποιητικα και ανακουφιστικα για τον ασθενη !
Ποιοι παράγοντες επιδεινώνουν τους μυϊκούς σπασμούς των βλεφάρων ;
Οι λόγοι που έχουν διεκρινιστεί ότι συνηθίζεται να οδηγούν σε μυοκυμία είναι οι ακόλουθοι :
- αϋπνία
- κούραση
- άγχος
- υπερβολική κατανάλωση καφεΐνης
- ερεθισμός των ματιών
- έντονη σωματική άσκηση
- υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ
- κάπνισμα
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Σε ορισμενες περιπτωσεις μπορει η εμφανιση των μυϊκων σπασμων να οφειλεται και σε καποια φαρμακευτικη αγωγη !
Τι συμβαίνει στις περιπτώσεις χρόνιων σπασμών των βλεφάρων ;
Σε αυτές τις περιπτώσεις – όπως ήδη αναφέρθηκε και στην αρχή του άρθρου – συνήθως επηρεάζεται η κίνηση και των δύο βλεφάρων ! Και σε αυτές τις περιπτώσεις ο ακριβής λόγος εμφάνισης των σπασμών παραμένει αδιεκρίνιστος, ωστόσο αυτό που είναι γνωστό είναι ότι υπάρχουν καταστάσεις που μπορεί να επιβαρύνουν και να επιδεινώσουν περισσότερο την ήδη κουραστική κατάσταση.
Οι καταστάσεις αυτές είναι οι εξής :
- φλεγμονή στο βλέφαρο
- ξηροφθαλμία
- επιπεφυκίτιδα
- βλεφαρίτιδα
Φυσικά θα πρέπει να αποφεύγεται και :
- το έντονο στρες
- οι έντονες καιρικές συνθήκες (ήλιος, αέρας, κρύο, ζέστη)
- η ρύπανση της ατμόσφαιρας
- ο καπνός
- η κόπωση
- το κάπνισμα
- η υπερκατανάλωση καφέ
- η υπερκατανάλωση αλκοόλ
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Η μυοκυμια τεινει να εμφανιζεται συχνοτερα στις γυναικες παρα στους ανδρες !
Τι συμβαίνει στην μη αντιμετώπιση των χρόνιων σπασμών ;
Οι περισσότερες περιπτώσεις μυοκυμίας βλεφάρου – ακούσιων δηλαδή σπασμών στο βλέφαρο – είναι εντελώς ακίνδυνες και παροδικές.
Όταν όμως οι σπασμοί επιμένουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα συνίσταται η επίσκεψη σε κάποιον ειδικό !
Η μη αντιμετώπιση των χρόνιων αυτών σπασμών μπορεί να οδηγήσει σε ποικίλα προβλήματα, όπως :
- ανάπτυξη σπασμών σε όλο το πρόσωπο
- υπερευαισθησία στο φως
- προβλήματα στην όραση
Η συνεχής ακούσια κίνηση των βλεφάρων που προκαλεί η χρόνια μυοκυμία μπορεί να οδηγήσει σε εξάντληση και ακόμα και σε πόνο το άτομο που πάσχει από αυτή.
ΣΥΜΒΟΥΛΗ : Αν η μυοκυμια προκαλειται απο τον τροπο ζωης του ατομου -οπως για παραδειγμα εντονο στρες ή μεγαλη καταναλωση καφεϊνης στην καθημερινοτητα του- τοτε η θεραπεια ειναι απλη και απαιτει την αμεση αλλαγη στις συνηθειες του !
ΠΡΟΣΟΧΗ : Εαν ομως οι λογοι δεν ειναι τοσο προφανεις, και η διαγνωση τους δεν μπορει να γινει με απολυτη βεβαιοτητα ωστε να αντιμετωπισθουν αποτελεσματικα, τοτε ενας ειδικος γιατρος ειναι ο καταλληλος για να ελεγξει την κατασταση και να διακρινει εαν τα συμπτωματα ειναι απορροια μιας πιο σοβαρης νευρολογικης ή κινητικης καταστασης !
Ποιες είναι αυτές οι “πιο σοβαρές” καταστάσεις ;
Εγκεφαλικές ή ακόμα και νευρολογικές διαταραχές – σε ορισμένες περιπτώσεις – είναι οι υπαίτιοι για την εμφάνιση ακούσιων σπασμών (μυοκυμία).
Η δυστονία – κατάσταση κατά την οποία εμφανίζονται τόσο έντονοι μυϊκοί σπασμοί ώστε να οδηγούν σε συστροφή το μέρος του σώματος που την εκδηλώνει – μπορεί να είναι μια τέτοια σοβαρή περίπτωση.
Επίσης η παράλυση του προσώπου – κατά την οποία η μία πλευρά του προσώπου υποχωρεί προς τα κάτω και παραλύει – είναι ακόμα μια πολύ σοβαρή περίπτωση που μπορεί να ξεκινήσει με απλή μυοκυμία !
Η νόσος του Parkinson, η σκλήρυνση κατά πλάκας, αλλά και το σύνδρομο Tourette είναι μερικές ακόμα σοβαρές περιπτώσεις για τις οποίες μπορεί να προειδοποιεί η χρόνια μυοκυμία !
ΣΥΜΒΟΥΛΗ : Τραυματισμοι και ενοχλησεις στα ματια δε θα πρεπει να παραμενουν χωρις την καταλληλη ιατρικη φροντιδα ! Απλοι τραυματισμοι μπορει να οδηγησουν σε πολυ σοβαροτερα επεισοδια και καταστασεις σε βαθος χρονου. Μαλιστα μπορει να προκαλεσουν ακομα και μονιμη βλαβη στην λειτουργια των οφθαλμων !
Πώς μπορώ να καταπολεμήσω τη μυοκυμία ;
Στις απλές περιπτώσεις – που είναι παροδικές και δεν ελοχεύουν άλλοι κίνδυνοι – οι μυϊκοί σπασμοί μπορούν να υποχωρήσουν με :
- καλό ύπνο
- λιγότερη καφεΐνη
- διαλογισμό / χαλάρωση
- ενυδάτωση των ματιών με ειδικές σταγόνες
- αποφυγή των αντίξοων καιρικών συνθηκών
- ζεστή κομπρέσα στους οφθαλμούς όταν ξεκινούν οι σπασμοί
Ποιος ο ρόλος της σωματικής άσκησης ;
Η σωματική άσκηση μπορεί να βοηθήσει … αλλά μπορεί να επιδεινώσει και το πρόβλημα της μυοκυμίας !
Ενώ η άσκηση ήπιας έντασης βοηθά σημαντικά τη μείωση των μυϊκών συσπάσεων, αντίθετα η άσκηση δυναμικής έντασης μπορεί να επιβαρύνει την ήδη δύσκολη κατάσταση του πάσχοντα.
Καλό είναι λοιπόν η προπόνηση να γίνεται υπό την εποπτεία κάποιου ειδικού ώστε να ελέγχει τις ασκήσεις και τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται. Έτσι θα αποφευχθούν δυσάρεστες καταστάσεις.
Συνίσταται η χρήση αντιεπιληπτικών φαρμάκων κατά της μυοκυμίας ;
Συμβαίνει οι γιατροί να συνταγογραφούν αντιεπιληπτικά φάρμακα σε ασθενείς με έντονο το πρόβλημα της μυοκυμίας. Η χρήση αυτών των φαρμάκων ελέγχει την ένταση των ακούσιων σπαμών των μυών, διευκολύνει την καθημερινότητα του ασθενούς και ελαχιστοποιεί τον πόνο.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Η χρηση ειδικων φαρμακευτικων προϊοντων που θα προτεινει ο γιατρος σε ειδικες περιπτωσεις ειναι σημαντικη, επειδη βοηθα τον εγκεφαλο να ελεγχει τα σηματα που στελνει στους μυες ωστε να αποφευχθουν οι ακουσιες κινησεις τους.
Ποιον ρόλο παίζει η ψυχολογία του ασθενούς στην μυοκυμία ;
Και όμως η ψυχολογία του ατόμου παίζει – όπως και στους περισσότερους τομείς της καθημερινότητάς μας – πολύ σημαντικό ρόλο !
Η ψυχολογική κατάπτωση, η θλίψη, η κατάθλιψη, το στρες, το άγχος, η μελαγχολία, η στεναχώρια, η απώλεια μπορούν να προκαλέσουν μυϊκές συσπάσεις (δηλαδή επεισόδια μυοκυμίας) !
Σε αυτές τις περιπτώσεις συνίσταται καλή ξεκούραση, ηρεμία και αποβολή όλων των αγχωτικών και στενάχωρων σκέψεων !
