Πόσο απαραίτητα αλλά και πόσο επικίνδυνα είναι συνάμα τα κλιματιστικά (Air Condition) για την υγεία μας ; Ποιοι θα πρέπει να προσέχουν διπλά από τη χρήση τους ; Πότε είναι απολύτως απαραίτητη η χρήση τους ; Να προτιμήσω άσκηση σε κλιματιζόμενους ή μη χώρους το καλοκαίρι ;

Σκόρπιες σκέψεις …

H χρήση του κλιματιστικού (Air Condition) – ειδικά τους ζεστούς καλοκαιρινούς μήνες εδώ στην Ελλάδα – αποτελεί αναπόφευκτη ανάγκη !

Ο περισσότερος κόσμος, στην καθημερινότητά του, χρησιμοποιεί κλιματιστικό (Air Condition) κατά τους καλοκαιρινούς μήνες με στόχο να αποφύγει την θερμοπληξία & την αφυδάτωση.

Στη χώρα μας οι θερμοκρασίες είναι ιδιαίτερα υψηλές κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, με αποτέλεσμα να είναι σχεδόν εξωπραγματική & αδύνατη η επιβίωση μέσα στα “πυρακτωμένα” αυτοκίνητα ή στα κτίρια που “βράζουν” !

Είναι μεγάλη αλήθεια επομένως πως βασιζόμαστε στα κλιματιστικά (Air Condition) για να παραμένουμε δροσεροί, άνετοι, λειτουργικοί και χαρούμενοι κατά τους καυτούς μήνες του καλοκαιριού.

Μήπως όμως τελικά η δροσιά αυτή σε αρρωσταίνει στην πραγματικότητα ; 

Τι λένε γι’αυτό οι ειδικοί ;

Ποιος είναι ο πιο ορθός τρόπος χρήσης των κλιματιστικών (Air Condition) για να αποφευχθούν … δυσάρεστες επιπτώσεις στην υγεία ;

Σε αυτό το άρθρο αποφασίσαμε να κάνουμε μια εις βάθος έρευνα για τα κλιματιστικά (Air Condition) και να αναλύσουμε τόσο τα πολλά & σημαντικά θετικά τους … όσο όμως και τα ακόμα πιο πολλά & επικίνδυνα αρνητικά τους σημεία !

Από ψύξεις, πονόλαιμους, πονοκεφάλους και εξάρσεις αλλεργιών μέχρι δερματολογικά προβλήματα & ανάπτυξη μούχλας στον χώρο.

Ας ξεκινήσουμε να μαθαίνουμε, λοιπόν, περισσότερα για το μηχάνημα αυτό που παίζει σημαντικό ρόλο στην καθημερινότητά μας (ειδικά το καλοκαίρι) και ας μάθουμε ποιος είναι ο πιο σωστός τρόπος χρήσης του & συντήρησής του !

Η προσωπική σου υγεία αλλά και η ευημερία της οικογένειάς σου πρέπει να είναι η Νο1 προτεραιότητα !!!

Τι εννοούμε όταν λέμε “κλιματιστικό” (Air Condition) ;

Όταν μιλάμε για κλιματιστικό (Air Condition) εννοούμε μια ηλεκτρική συσκευή που ρυθμίζει τη θερμοκρασία του χώρου.

Μαζί με τη θερμοκρασία – αυτού του τύπου οι συσκευές – έχουν την ιδιότητα να ρυθμίζουν επιπλέον και την υγρασία καθώς και την ποιότητα του αέρα (αναφερόμαστε ωστόσο πάντοτε σε εσωτερικούς χώρους). 

Στην Ελλάδα – μια χώρα με πολλούς ζεστούς μήνες το χρόνο – το κλιματιστικό αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής των Ελλήνων.

Αν και όμως οι περισσότεροι αναφερόμαστε στο κλιματιστικό (Air Condition) ως “μηχανή ψύξης” του χώρου … το κλιματιστικό διαθέτει εξίσου και την ιδιότητα να “θερμαίνει” το χώρο.

Πώς ;;;

Λειτουργεί ουσιαστικά απορροφώντας τη θερμότητα ή αντίστοιχα την ψύξη από ένα χώρο και μεταφέροντάς τη σε έναν άλλο (χρησιμοποιώντας μια εξωτερική μονάδα).

Για να γίνει εφικτή αυτή η “μεταφορά” στηρίζεται στις ιδιότητες ενός ειδικού υγρού που είναι γνωστό ως “ψυκτικό υγρό” (ή αλλιώς φρέον). 

Αν και σχεδόν όλοι, επομένως, πιστεύουμε εσφαλμένα πως το κλιματιστικό παράγει ψύξη/θερμότητα, η αλήθεια είναι πως απλά αναλαμβάνει την απορρόφηση και μεταφορά της από το δωμάτιο προς τον εξωτερικό χώρο. Αυτός είναι και ο λόγος που ανεβαίνει κατακόρυφα η εξωτερική θερμοκρασία περιβάλλοντος στις μεγαλουπόλεις από την τεράστια & αλόγιστη χρήση των κλιματιστικών κατά τους ήδη καυτούς θερινούς μήνες.

Βασικές Λειτουργίες των κλιματιστικών (Air Condition)

Όπως ήδη αναφέραμε, εκτός από ψύξη & θέρμανση, τα κλιματιστικά διαθέτουν και άλλες πολύ βασικές λειτουργίες που μπορούν να διευκολύνουν τη ζωή σου και να βελτιώσουν την ποιότητα της ζωής σου στην καθημερινότητα.

Ας δούμε αναλυτικά όλες τις βασικές (και πολύ χρήσιμες) λειτουργίες ενός κλιματιστικού σήμερα …

Ψύξη : Η μηχανή αναλαμβάνει να “μεταφέρει” τον θερμό αέρα μέσα από τον χώρο προς τον εξωτερικό χώρο μέσω ενός κυκλώματος με φρέον και μιας εξωτερικής μονάδας

Θέρμανση : Σε αυτή την περίπτωση, ακριβώς αντίστροφα, απορροφά τη θερμότητα από τον εξωτερικό χώρο και τη διοχετεύει προς τον εσωτερικό χώρο του σπιτιού.

Αφύγρανση : Μειώνει τα επίπεδα υγρασίας του χώρου στον οποίο βρίσκεται. Η λειτουργία αφύγρανσης στα σύγχρονα κλιματιστικά μηχανήματα συμβολίζεται είτε με την απεικόνιση μιας σταγόνας είτε με τη λέξη “DRY” στο τηλεχειριστήριο. Η χρήση αυτή είναι ιδανική για ημέρες με πολλή υγρασία, ημέρες βροχερές ή ακόμα και κατά τη διάρκεια του ύπνου.

Καθαρισμός του Αέρα : Χρησιμοποιώντας ειδικά φίλτρα αέρα που συγκρατούν τη σκόνη από τον περιβάλλοντα χώρο, μικροοργανισμούς καθώς και αλλεργιογόνα, καθαρίζει την ατμόσφαιρα του χώρου και δημιουργεί ένα πολύ πιο υγιεινό & ευχάριστο περιβάλλον.

Ποιοι είναι οι Βασικοί Τύποι Κλιματιστικών (Air Condition) ; Ποιες οι διαφορές τους ;

Οι κλιματιστικές συσκευές χωρίζονται σε κατηγορίες με βάση τον τρόπο εγκατάστασης, τη σχεδίαση και τη χρήση τους. Κάθε τύπος εξυπηρετεί διαφορετικές ανάγκες χώρου, αισθητικής και απόδοσης.

Κλιματιστικά Τοίχου (γνωστά και ως Split Units / Multi-Split Units)

Είναι ο πιο δημοφιλής και κοινός τύπος κλιματιστικών για σχετικά “μικρούς” χώρους (σπίτια & γραφεία). Η κατηγορία αυτή χωρίζεται στις εξής 2 υποκατηγορίες : 

  • Split : Τα συγκεκριμένα κλιματιστικά αποτελούνται από μία εσωτερική μονάδα και μία εξωτερική μονάδα.
  • Multi-split : Σε αυτό το κλιματιστικό υπάρχει μια πολύ πιο ισχυρή εξωτερική μονάδα η οποία αναλαμβάνει να τροφοδοτεί δύο ή περισσότερες εσωτερικές μονάδες που βρίσκονται σε διαφορετικά δωμάτια.

Πλεονεκτήματα

Τα κλιματιστικά αυτά είναι ιδιαίτερα δημοφιλή καθώς διαθέτουν αθόρυβη λειτουργία και συνάμα υψηλή ενεργειακή απόδοση (Inverter).

Μειονεκτήματα

Απαιτούν ειδική διαδικασία εγκατάστασης που περιλαμβάνει τρύπημα του τοίχου ώστε να περαστούν τα καλώδια που θα ενώνουν την εσωτερική με την εξωτερική μονάδα.

Φορητά Κλιματιστικά (Portable Units)

Πρόκειται για μια πιο “ευέλικτη” επιλογή, καθώς περιλαμβάνει αυτόνομες μονάδες δαπέδου που μπορούν να μετακινηθούν πολύ εύκολα από τον ένα χώρο στον άλλο. 

Πλεονεκτήματα

Τα κλιματιστικά αυτά είναι πιο “βολικά” καθώς μπορούν εύκολα να μεταφερθούν σε διαφορετικούς χώρους και δεν απαιτούν ειδική/μόνιμη εγκατάσταση. Διαθέτουν έναν εύκαμπτο σωλήνα (και όχι εξωτερική μονάδα) για να μεταφέρουν τον θερμό αέρα προς τα έξω.

Είναι η ιδανική επιλογή για εξοχικά σπίτια ή για ενοικιαζόμενα σπίτια (αν ο ιδιοκτήτης δεν επιτρέπει το τρύπημα του τοίχου για να γίνει μόνιμη εγκατάσταση). 

Μειονεκτήματα

Δυστυχώς αυτού του τύπου τα κλιματιστικά είναι εμφανώς πιο θορυβώδη και έχουν χαμηλότερη απόδοση. Επίσης επειδή δεν γίνεται εγκατάσταση ψηλά στον τοίχο πιάνουν αρκετό χώρο στο πάτωμα.

Κλιματιστικά Δαπέδου / Οροφής (Console)

Τα κλιματιστικά αυτά τοποθετούνται άλλοτε χαμηλά στον τοίχο και άλλοτε ψηλά. Οι πιο βασικές διαφορές ανάμεσα στα κλιματιστικά τοίχου και στα κλιματιστικά δαπέδου/οροφής (κονσόλες) έχουν να κάνουν με τη θέση εγκατάστασης του κλιματιστικού, καθώς και την κατεύθυνση ροής του αέρα και την απόδοση.

Πλεονεκτήματα

Αν έχεις ένα σπίτι που δε διαθέτει πολλούς ελεύθερους τοίχους, τότε αυτή είναι η ιδανικότερη επιλογή. 

Επιπλέον είναι πιο αποδοτικά στη θέρμανση … καθώς (λόγω εγκατάστασης) στέλνουν τον ζεστό αέρα χαμηλά στο πάτωμα διατηρώντας περισσότερο τη θερμότητα στο χώρο.

Μειονεκτήματα

Είναι πιο ακριβή επιλογή και στην περίπτωση που τοποθετηθούν στο πάτωμα καταλαμβάνουν αρκετό ωφέλιμο χώρο.

Κλιματιστικά τύπου Κασέτα (Cassette Type)

Τα κλιματιστικά αυτά είναι επαγγελματικές ή ημι-επαγγελματικές μονάδες split, που έχουν σχεδιαστεί με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι κατάλληλα για τοποθέτηση μόνο σε ψευδοροφή. Ορατό παραμένει μόνο ένα μέρος μέρος (ένα τετράγωνο πάνελ) ώστε να είναι πιο καλαίσθητο το αποτέλεσμα.

Πλεονεκτήματα

Πολύ πιο όμορφο στο μάτι, ένα τέτοιου τύπου κλιματιστικό διανέμει τον αέρα ομοιόμορφα και προς τις 4 κατευθύνσεις (360 μοίρες). Είναι ιδανικότερη επιλογή για μεγάλους ενιαίους χώρους. Χρησιμοποιείται ευρέως σε καταστήματα και γραφεία.

Μειονεκτήματα

Απαιτείται ψευδοροφή για την εγκατάσταση (με επαρκές βάθος δυστυχώς για να κρυφτεί το μηχάνημα) και το κόστος αγοράς και τοποθέτησης είναι αρκετά υψηλό.

Κανάλια / Κεντρικός Κλιματισμός (Ducted)

Αυτή η κατηγορία κλιματιστικών διαθέτει μηχανήματα που είναι εξ’ολοκλήρου “κρυμμένα” στην ψευδοροφή και ο αέρας μεταφέρεται μέσα από κρυφούς αεραγωγούς.

Πλεονεκτήματα

Διακριτικό στο χώρο με τη απόλυτη αισθητική (καθώς δε φαίνονται καθόλου τα μηχανήματα). Πολύ καλή απόδοση με ομοιόμορφη θερμοκρασία σε όλο το κτίριο και ανύπαρκτος θόρυβος.

Μειονεκτήματα

Πολύ υψηλό κόστος αγοράς και εγκατάστασης που θα πρέπει να γίνεται κατά την ανέγερση/ανακαίνιση ενός κτιρίου.

Τι Επίδραση έχει ένα Κλιματιστικό (Air Condition) στο Σώμα σου ; [Θετική & Αρνητική]

Ας ξεκινήσουμε ξεκαθαρίζοντας (για ακόμα μια φορά) πως τα κλιματιστικά έχουν μπει για τα καλά στη ζωή μας … τόσο για καλό όσο όμως και για κακό !

Για το λόγο αυτό είναι πολύ σημαντικό να κάνουμε όσο το δυνατόν πιο “ορθή” χρήση τους … για την υγεία & την ευεξία μας, για το περιβάλλον, ακόμα και για τον πλανήτη !

Θετική Επίδραση

  • Προστασία από τη Θερμοπληξία : Ειδικά στη χώρα μας με τα ζεστά της καλοκαίρια … τα κλιματιστικά δουλεύουν “υπερωρίες” για να αποφύγει ο κόσμος την αφόρητη ζέστη και φυσικά τη θερμοπληξία. Ρυθμίζοντας τη θερμοκρασία του δωματίου, το κλιματιστικό (Air Condition), ρυθμίζει αυτόματα και τη θερμοκρασία του σώματος. έτσι αποτρέπει τον κίνδυνο θερμικής εξάντλησης & θερμοπληξίας, ειδικά σε ευπαθείς ομάδες (αρρώστους, ηλικιωμένους, παιδιά, εγκύους).
  • Μείωση των Αλλεργικών Συμπτωμάτων : Τα σύγχρονα κλιματιστικά (Air Condition) διαθέτουν – όπως αναφέραμε ήδη παραπάνω – και λειτουργία καθαρισμού του αέρα του δωματίου (η οποία επιτυγχάνεται με ειδικά φίλτρα αέρα που συγκρατούν όλους τους αλλεργιογόνους παράγοντες (όπως τη σκόνη, τη γύρη και τα ακάρεα) βελτιώνοντας με αυτό τον τρόπο αισθητά την ποιότητα του αέρα του χώρου.
  • Μείωση των Συμπτωμάτων του Άσθματος : Ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που μειώνει τους αλλεργιογόνους παράγοντες, ένα σύγχρονο κλιματιστικό, προάγει ένα πιο “καθαρό” περιβάλλον ιδανικό για όσους πάσχουν από άσθμα.
  • Βελτίωση του Ύπνου : Για έναν καλό (ποιοτικό & ανεμπόδιστο) ύπνο είναι σημαντική η διατήρηση μιας δροσερής θερμοκρασίας δωματίου (ιδανικά περίπου στους 25 – 26°C … και όχι πιο χαμηλά). Αυτό βοηθά το σώμα να χαλαρώσει (χωρίς να ζεσταίνεται αλλά και χωρίς να κρυώνει) και να απολαύσει έναν καλύτερο ύπνο.
  • Αύξηση της Πνευματικής Απόδοσης : Κανένας δε μπορεί να εργαστεί μέσα στο καύσωνα σε γραφεία που μοιάζουν με “φούρνους” ! Η δροσιά χαρίζει φρεσκάδα, πνευματική διαύγεια, ενέργεια, ανεμπόδιστη συγκέντρωση και παραγωγικότητα.
  • Ενίσχυση του Μεταβολισμού : Και όμως, το κλιματιστικό, μπορεί να σε βοηθήσει ακόμα και να χάσεις βάρος ! Μελέτες αποδεικνύουν πως σε ένα “κρύο περιβάλλον” το σώμα αναπτύσσει μεγαλύτερη ποσότητα υγιούς «καφέ λίπους» με στοχο να  αντιμετωπίσει τον ψυχρό αέρα. Έτσι αυξάνει τη μεταβολική λειτουργία και βοηθά στην καύση του “κακού” λίπους.
  • Σωτηρία από το Θάνατο στον Καύσωνα : Το κλιματιστικό μπορεί να είναι σωτήριο στις πολύ υψηλές θερμοκρασίες ! Όταν η θερμοκρασία περιβάλλοντος είναι πολύ υψηλή … αναπόφευκτα ανεβαίνει και η θερμοκρασία του σώματος. Αυτό μπορεί να επιφέρε ήπιες παρενέργειες (ναυτία, κράμπες, ζάλη, αίσθημα λιποθυμίας, ατονία, κόπωση, κακουχία) ή ακόμα και θερμοπληξία που μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στο θάνατο !

Αρνητική Επίδραση

  • Πρόκληση Αφυδάτωσης : Τα κλιματιστικά αν και σου προσφέρουν ένα αίσθημα φρεσκάδας & δροσιάς, μπορούν να σε αφυδατώσουν χωρίς καν να το καταλάβεις. Τα κλιματιστικά έχουν την ιδιότητα να απορροφούν την υγρασία από το δωμάτιο … αλλά μαζί τραβούν την υγρασία και από το δέρμα, ξηραίνοντας το και αφυδατώνοντάς το.
  • Ξηρότητα των Βλεννογόνων και του Αναπνευστικού Συστήματος : Τα κλιματιστικά (Air Condition) με τη λειτουργία αφύγρανσης αφαιρούν την υγρασία από την ατμόσφαιρα του δωματίου, με συνέπεια να ξηραίνονται οι βλεννογόνοι της μύτης και του λαιμού. Αυτό συχνά προκαλεί συμπτώματα όπως ρινίτιδα ή επίμονη φαρυγγίτιδα. 
  • Ερεθισμός των Αεραγωγών : Υπάρχουν πολλές μελέτες πλέον που αποδεικνύουν πως όντως τα κλιματιστικά μπορεί να προκαλέσουν αναπνευστικά προβλήματα (όπως για παράδειγμα ερεθισμένες ρινικές διόδους, δυσκολία στην αναπνοή, φτέρνισμα & βήχα).
  • Ψύξη : Είναι εξαιρετικά επικίνδυνο (και πάρα πολύ συχνό φαινόμενο) οι ψύξεις από έκθεση ιδρωμένος στον παγωμένο αέρα του κλιματιστικού. Αυτό εκδηλώνεται με μυϊκή δυσκαμψία στον αυχένα ή την πλάτη, αλλά και με πολύ δυνατούς πονοκεφάλους.
  • Ξηροδερμία και Ερεθισμός των Ματιών : Η χρήση των κλιματιστικών μειώνει την υγρασία στο χώρο αλλά και στο δέρμα, με αποτέλεσμα να προκαλεί συμπτώματα όπως φαγούρα, ξηρότητα στην επιδερμίδα, αφυδάτωση, ακόμα και ξηροφθαλμία. Ερεθίζει μάλιστα κάποιες φορές τόσο σοβαρά τα μάτια ώστε να προκαλεί ακόμα και θολή όραση, φαγούρα, ή κοκκίνισμα των οφθαλμών.
  • Νόσος των Λεγεωνάριων ή αλλιώς Λεγεωνέλλα : Δυστυχώς, ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους της χρήσης των κλιματιστικών έχει να κάνει με την κακή συντήρησή τους. Αν τα φίλτρα και το εσωτερικό της συσκευής δεν καθαρίζονται επιμελώς, τότε αναπτύσσονται βακτήρια και μύκητες άκρως επικίνδυνα για την υγεία. Το πιο επικίνδυνο από αυτά είναι ένα βακτήριο γνωστό ως “το βακτήριο της Νόσου των Λεγεωνάριων”. Αυτό το βακτήριο μπορεί να προκαλέσει πολύ σοβαρή μορφή πνευμονίας.
  • Μειωμένη Ανοχή στη Ζέστη : Η εκτεταμένη παραμονή σε κλιματιζόμενο χώρο δυσκολεύει ακόμα περισσότερο την προσαρμογή (και άρα την αντιμετώπιση) των υψηλών θερμοκρασιών του καλοκαιριού.
  • «Σύνδρομο Άρρωστου Κτιρίου» : Πρόκειται για ένα σύνδρομο σύμφωνα με το οποίο αυτοί που βρίσκονται στο συγκεκριμένο κτίριο εμφανίζουν συμπτώματα δυσφορίας ή ασθένειας, τα οποία σχετίζονται άμεσα με τον χρόνο παραμονής τους σε αυτό. Τα συμπτώματα (πονοκέφαλοι, ξηρός βήχας, ζάλη , ναυτία, δυσκολία συγκέντρωσης, κόπωση και ευαισθησία στις οσμές) δε συνδέονται με συγκεκριμένη αιτία ή νόσο. Το σύνδρομο έχει αναγνωριστεί επίσημα από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) το 1982.

Άσκηση σε Κλιματιζόμενο Χώρο ή σε Εξωτερικό Χώρο το Καλοκαίρι ;

Η άσκηση το καλοκαίρι είναι (όπως είναι αναμενόμενο) πολύ πιο δύσκολη λόγω της αφόρητης ζέστης.

Τα γυμναστήρια και γενικά οι κλιματιζόμενοι χώροι άσκησης είναι μια πιο ιδανική επιλογή για τους θερμούς αυτούς μήνες – αν δε θέλεις να χάσεις τη φόρμα σου – αλλά με τις σωστές συνθήκες/προϋποθέσεις !

Η έντονη ζέστη και η υγρασία του περιβάλλοντος καταπονούν το σώμα, μειώνουν τις σωματικές αντοχές, δημιουργούν αίσθημα σωματικής κόπωσης και αυξάνουν τον κίνδυνο θερμικής εξάντλησης.

Γιατί να επιλέξεις Κλιματιζόμενο Χώρο

  • Αποτρέπει τη θερμοπληξία.
  • Αποτρέπει την αφυδάτωση (αν η χρήση του γίνεται σωστά).
  • Αποτρέπει τη θερμική εξάντληση.
  • Ενισχύει τον μεταβολισμό.
  • Αυξάνει την αθλητική απόδοση.
  • Χαρίζει βελτιωμένη συγκέντρωση.
  • Είναι ιδανικός για ευπαθείς ομάδες.

Γιατί να επιλέξεις Εξωτερικό Χώρο

  • Φυσικός εγκλιματισμός και καλύτερη διαχείριση των θερμοκρασιών του περιβάλλοντος.
  • Αποφυγή ψύξεων από τον παγωμένο αέρα του κλιματιστικού.
  • Παραγωγή Βιταμίνης D.
  • Βελτίωση της ψυχικής υγείας.
  • Ποικιλία στα ερεθίσματα.
  • Ψυχολογικά οφέλη.